Dục thủ là gì?

15/01/2024 257 lượt xem

Dục thủ là một khái niệm phức tạp, và nó có thể được hiểu theo nhiều cách khác nhau. Ở một mức độ cơ bản, dục thủ là sự bám chấp vào những đối tượng dục giới, bao gồm năm đối tượng là sắc, thanh, hương, vị, xúc.

Sắc là những đối tượng thuộc về hình thức, bao gồm những thứ có màu sắc, hình dáng, kích thước, v.v. Ví dụ về sắc là:

  • Một người đẹp
  • Một chiếc xe sang trọng
  • Một căn nhà to lớn
  • Một món đồ trang sức đắt tiền

Thanh là những đối tượng thuộc về âm thanh, bao gồm những thứ phát ra âm thanh như tiếng nói, tiếng nhạc, v.v. Ví dụ về thanh là:

  • Âm nhạc du dương
  • Tiếng nói của người yêu
  • Tiếng cười của trẻ con
  • Tiếng còi xe cảnh sát

Hương là những đối tượng thuộc về mùi hương, bao gồm những thứ có mùi thơm, mùi hôi, v.v. Ví dụ về hương là:

  • Mùi hương của hoa hồng
  • Mùi hương của thức ăn ngon
  • Mùi hương của biển cả
  • Mùi hương của thuốc lá

Vị là những đối tượng thuộc về vị giác, bao gồm những thứ có vị ngọt, vị chua, vị mặn, v.v. Ví dụ về vị là:

  • Vị ngọt của chocolate
  • Vị chua của chanh
  • Vị mặn của muối
  • Vị đắng của cà phê

Xúc là những đối tượng thuộc về xúc giác, bao gồm những thứ có thể chạm vào, cảm nhận được, v.v. Ví dụ về xúc là:

  • Cảm giác mềm mại của làn da
  • Cảm giác ấm áp của ánh nắng mặt trời
  • Cảm giác mát lạnh của làn nước
  • Cảm giác đau đớn của vết thương

Dục thủ có thể được thể hiện dưới nhiều hình thức khác nhau. Ví dụ, một người có thể bám chấp vào sắc bằng cách chỉ quan tâm đến vẻ bề ngoài của mọi thứ, mà không quan tâm đến nội dung bên trong. Một người có thể bám chấp vào thanh bằng cách chỉ quan tâm đến âm nhạc, mà không quan tâm đến những điều khác trong cuộc sống. Một người có thể bám chấp vào hương bằng cách chỉ quan tâm đến những món ăn ngon, mà không quan tâm đến sức khỏe của mình. Một người có thể bám chấp vào vị bằng cách chỉ quan tâm đến những món ăn ngon, mà không quan tâm đến các giá trị đạo đức. Một người có thể bám chấp vào xúc bằng cách chỉ quan tâm đến những cảm giác dễ chịu, mà không quan tâm đến những cảm giác khó chịu.

Dục thủ là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến khổ đau trong cuộc sống. Khi con người bám chấp vào những đối tượng dục giới, họ sẽ luôn khao khát sở hữu, chiếm hữu, và khi không đạt được thì sẽ sinh ra sầu, bi, khổ, ưu. Dục thủ cũng là nguyên nhân dẫn đến những hành vi tiêu cực như tham lam, trộm cắp, giết người, v.v.

Để giải thoát khỏi khổ đau, con người cần phải đoạn trừ dục thủ. Điều này có thể được thực hiện thông qua việc tu tập chánh niệm, tỉnh giác, và buông bỏ những ham muốn, thèm khát.

Một số cách thực hành để đoạn trừ dục thủ:

Thiền quán về vô thường, khổ, vô ngã của các đối tượng dục giới. Khi ta quán chiếu về bản chất vô thường, khổ, vô ngã của các đối tượng dục giới, ta sẽ không còn tham đắm, bám chấp vào chúng nữa.

Tập trung vào những điều tích cực trong cuộc sống. Khi ta tập trung vào những điều tích cực trong cuộc sống, ta sẽ không còn quá chú ý đến những đối tượng dục giới nữa.

Dành thời gian cho những hoạt động có ý nghĩa. Khi ta dành thời gian cho những hoạt động có ý nghĩa, ta sẽ không còn quá nhiều thời gian và tâm trí để nghĩ đến những đối tượng dục giới nữa.

Dục thủ là một vấn đề phức tạp, và việc đoạn trừ dục thủ cũng là một quá trình lâu dài. Tuy nhiên, nếu ta kiên trì tu tập, ta có thể đạt được sự giải thoát khỏi khổ đau.

×